چرا بدون سنسور، CNC معنی ندارد؟
اگر PLC را مغز پنهان دستگاه CNC بدانیم،
سنسورها چشمها و گوشهای آن هستند.
بدون سنسور:
- دستگاه «نمیفهمد» کجاست
- نمیداند حرکت انجام شده یا نه
- نمیتواند ایمن تصمیم بگیرد
هر CNC دقیق، نتیجه فیدبک دقیق است؛ نه فقط فرمان.
📌 لینک داخلی مرتبط:
👉 کنترلر CNC چیست و چگونه کار میکند؟
مفهوم سیستم فیدبک در CNC به زبان ساده
سیستم فیدبک یعنی:
دستگاه فقط دستور نمیدهد، بلکه نتیجه را بررسی میکند
مثال:
- کنترلر میگوید: محور X حرکت کند
- سنسور میگوید: چقدر حرکت کرده
- کنترلر اصلاح میکند
این حلقه را میگوییم:
Closed Loop (حلقه بسته)
📌 لینک داخلی:
👉 سروو موتور و استپر موتور در CNC فلز (مقایسه کامل)
انواع سنسورها در دستگاه CNC فلز
سنسورهای CNC را میتوان به ۵ دسته اصلی تقسیم کرد:
- سنسور موقعیت
- سنسور سرعت
- سنسور ایمنی
- سنسور وضعیت مکانیکی
- سنسورهای کمکی (فشار، دما، سطح)
انکودر (Encoder) چیست؟
انکودر مهمترین سنسور CNC است.
وظیفه:
- اندازهگیری موقعیت
- اندازهگیری سرعت
- ارسال فیدبک دقیق به کنترلر
بدون انکودر:
CNC فقط «حدس» میزند
انواع انکودر در CNC
1. انکودر افزایشی (Incremental)
- رایجتر
- وابسته به نقطه مرجع (Home)
- دقت بالا، قیمت کمتر
2. انکودر مطلق (Absolute)
- موقعیت دقیق حتی بعد از خاموشی
- گرانتر
- صنعتیتر
📌 لینک داخلی:
👉 محورهای حرکتی و ساختار حرکت در دستگاه CNC
انکودر روی موتور یا روی محور؟
دو حالت داریم:
- Motor Encoder
- Linear Encoder
Linear Encoder:
- دقت بسیار بالا
- هزینه زیاد
- مخصوص CNCهای دقیق و قالبسازی
نقش انکودر در دقت و تکرارپذیری
اگر انکودر ضعیف باشد:
- خطای تجمعی
- لرزش
- خطای ابعادی
📌 لینک داخلی:
👉 دقت، تکرارپذیری و تلرانس در دستگاه CNC
لیمیتسوئیچ (Limit Switch) چیست؟
لیمیتسوئیچ:
نگهبان مرزهای دستگاه
وظیفه:
- جلوگیری از خروج محور از محدوده
- اعلام انتهای مسیر
- حفظ ایمنی مکانیکی
انواع لیمیتسوئیچ در CNC
- مکانیکی
- القایی (Inductive)
- نوری (Optical)
امروزه:
بیشتر CNCها از القایی استفاده میکنند
تفاوت لیمیتسوئیچ و هومسوئیچ
- Home Switch: تعیین نقطه مرجع
- Limit Switch: جلوگیری از برخورد
اشتباه گرفتن این دو:
یکی از خطاهای رایج مبتدیان
📌 لینک داخلی:
👉 اشتباهات رایج مبتدیان در CNC فلز
سنسور هوم (Home Sensor)
در زمان روشن شدن دستگاه:
- محور باید خودش را بشناسد
- این کار با Home انجام میشود
بدون هوم:
دستگاه «گم» است
سنسورهای ایمنی در CNC
ایمنی بدون سنسور غیرممکن است.
سنسورهای ایمنی شامل:
- سنسور درب
- سنسور حفاظ
- سنسور فشار هوا
- سنسور E-Stop
📌 لینک داخلی:
👉 سیستم ایمنی و حفاظهای دستگاه CNC فلز
سنسور فشار، دما و سطح
اینها سنسورهای کمکی اما حیاتیاند:
- فشار هوا (ATC، کولانت)
- سطح روغن روانکاری
- دمای اسپیندل
📌 لینک داخلی:
👉 سیستم روانکاری و اهمیت آن در دستگاه CNC
رابطه سنسورها با PLC
سنسورها:
- ورودی PLC هستند
PLC:
- تصمیم میگیرد
- اجازه یا عدم اجازه میدهد
📌 لینک داخلی:
👉 PLC در دستگاه CNC چیست و چه نقشی دارد؟
خرابی سنسور = خرابی دستگاه؟
در ۷۰٪ موارد:
مشکل از سنسور است، نه قطعه اصلی
اپراتور حرفهای:
- اول سنسور را بررسی میکند
- بعد موتور، بعد مکانیک
مثال صنعتی واقعی
خطا:
- ATC کار نمیکند
علت واقعی:
- سنسور موقعیت بازوی ابزار
نه:
- اسپیندل
- نه کنترلر
دید استادانه به سنسورها
استاد CNC میداند:
- دستگاه حرف نمیزند
- با سنسورها صحبت میکند
اگر زبان سنسورها را بفهمی:
CNC با تو همکاری میکند
جمعبندی نهایی
سنسورها در CNC:
- دقت را تضمین میکنند
- ایمنی را حفظ میکنند
- دستگاه را هوشمند میکنند
بدون فیدبک:
CNC فقط یک ماشین کور است
مقاله بعدی :
سیستم خنککاری (کولانت) در CNC فلز
دیدگاه خود را بنویسید